Mediacja jest pozasądową formą rozstrzygania sporów. Jest dobrowolna. Można stosować w sprawach cywilnych (w tym z zakresu: prawa gospodarczego, prawa rodzinnego, prawa pracy, prawa zobowiązań), karnych oraz nieletnich.
Może być prowadzona na podstawie umowy o mediację albo postanowienia sądu kierującego strony do mediacji. Do mediacji strony mogą przystąpić przed rozpoczęciem postępowania lub za zgodą stron w trakcie postępowania. W mediacji wygrywają obie strony.
Postępowanie mediacyjne kończy się sporządzeniem przez mediatora protokołu informującego o zawarciu bądź braku zawarcia ugody. Ugoda zawarta przed mediatorem, po jej zatwierdzeniu przez sąd, ma moc prawną ugody zawartej przed sądem. Ugoda zatwierdzona przez nadanie jej klauzuli wykonalności jest tytułem wykonawczym. Jeżeli ugoda, która posiada klauzulę wykonalności nie zostanie wykonana, można skierować jej wykonanie do egzekucji komorniczej.
Mediator zachowuje całkowitą bezstronność podczas postępowania mediacyjnego. Prowadzi mediację, wykorzystując różne metody zmierzające do polubownego rozwiązania sporu, w tym poprzez wspieranie stron w formułowaniu przez nie propozycji ugodowych. Na zgodny wniosek Stron może wskazać sposoby rozwiązania sporu, które nie są dla Stron wiążące. Strony decydują o ostatecznej decyzji i rozwiązaniu.
Mediator nie może być świadkiem w sprawie dotyczących faktów, w której prowadził mediację . Wyjątkiem jest sytuacja, gdy strony zwolnią go z obowiązku zachowania tajemnicy.